Chú thích ảnh: Người thứ nhất bên phải: Chị Ngọc Nguyễn là một trong 14 thực tập sinh tại công ty Renewable Energy Group mùa hè năm 2013 - Nguồn: Công ty Renewable Energy Group (REG)

“Tư duy phản biện – Tính dẻo dai, bền bỉ - Tư duy làm chủ” là ba điểm mấu chốt các bạn trẻ nên tập trung rèn luyện và phát triển để thuyết phục nhà tuyển dụng Mỹ trong các cuộc phỏng vấn, chị Ngọc Nguyễn, chuyên gia tài chính doanh nghiệp chia sẻ.  

Chào chị Ngọc Nguyễn, nhóm VNPN Career xin phép được tiếp tục câu chuyện.

Theo chị, lý do tại sao các công ty tại Mỹ lại muốn tuyển các bạn du học sinh Việt Nam?

Chị cho rằng, chúng ta có khá nhiều điểm mạnh.

Thứ nhất, về mảng tư duy phản biện: Chị nghĩ rất nhiều bạn Việt Nam có tư duy tốt về các con số, nhưng không chỉ tính toán đâu vì việc này có máy tính làm. Làm tài chính lúc nào cũng phải nghĩ liệu số đó có hợp lý hay không và có những giả thuyết nào. Xét từ bản thân, chị thấy một trong những điểm mạnh nhất có lẽ là mình thường xuyên nhìn ra những điểm chưa hợp lý, đặc biệt trong lúc xem xét lại phần việc của các bạn cùng nhóm. Chị thường xuyên thử thách những giả thuyết của các đồng nghiệp và đưa ra những tình huống giả tưởng…

Chị ví dụ thế này: khi phân tích cơ hội đầu tư vào một kênh phân phối, mọi người đều rất tự tin nói: chúng ta có thể vận chuyển tất cả sản phẩm mới từ một nhà máy đang mở rộng và vì đó là sản lượng mới nên chúng ta chỉ cần đảm bảo giá bán cao hơn chi phí sản xuất thôi. Nghe lúc đầu rất hợp lý, nhưng chị lại phản biện lại rằng: 1 năm trước tôi có phân tích tại sao mình nên mở rộng nhà máy này? Và lý do mở rộng là vì mình có thể bán được sản lượng mới ở mức giá cao hơn chi phí sản xuất, mang lại lợi nhuận để thu hồi vốn đầu tư, vậy nếu bây giờ khi xem xét đầu tư vào kênh phân phối này, mình chỉ tính toán dựa trên chi phí sản xuất có nghĩa là mình giả thiết vốn đầu tư mở rộng nhà máy bằng 0 à, rõ ràng là không hợp lý. Từ câu hỏi này, moi người trong cuộc họp đã thấy vấn đề tài chính nằm ở đâu và có những điều chỉnh về chiến lược kinh doanh cho phù hợp hơn. Đương nhiên thái độ của mình lúc phản biện rất quan trọng, mình nên bắt đầu từ việc đồng ý với phần lớn ý kiến của mọi người (sự thật là thế), chỉ có vài điểm cần thảo luận thôi.

Thứ hai, tính dẻo dai bền bỉ: chị thấy quá trình học tập ở Việt Nam, áp lực điểm số và thành tích cũng có mặt tích cực. Làm trong mảng M&A với áp lực công việc rất lớn, có những lúc căng là làm cả ngày lẫn đêm để xong việc, nhưng thực sự chị không thấy mệt mỏi như hồi tham gia đội tuyển toán cấp 3 hay ngay cả việc học chứng chỉ phân tích tài chính (CFA) cả 3 levels cũng không thấy có gì khó khăn. Đó chính là điểm mạnh của sinh viên Việt Nam nói chung.

Thêm nữa trong bất cứ công việc nào chúng ta làm, chúng ta cũng cần có tư duy “làm chủ”, luôn nghĩ đến những điều có thể cải thiện chất lượng công việc hiện tại và sinh lợi cho công ty. Ví dụ chị chủ động dạy các em mới vào về Excel (sử dụng shortcut) hay Powerpoint, như vậy sẽ tiết kiệm thời gian cho các bạn rất nhiều. Sếp không yêu cầu chị phải làm việc này, chỉ là chị thấy nên làm thôi. Và không riêng gì chị, đa phần người lao động đến từ Việt Nam đều làm như thế.

Vậy chị có thể chỉ cho các bạn trẻ những việc cần phải chuẩn bị để có thể tìm việc làm ở Mỹ một cách thuận lợi hơn không?

Đầu tiên, phải biết tạo thương hiệu bản thân. Bằng cách nào? Nên có tài khoản trên Linkedin và để ảnh chuyên nghiệp chứ không phải ảnh selfie; sau đó nhờ bạn bè, sếp cũ, đồng nghiệp cũ vào viết những dòng nhận xét hay tiến cử (recommendation). Nhà tuyển dụng nói chung rất hay để ý đến mục recommendation này.

Thêm nữa đừng ngồi đợi cơ hội tốt nhất, hãy nắm bắt mọi cơ hội có thể. Em đang là sinh viên thì cần phải có kinh nghiệm thực tập, nếu không thì khó có cơ hội được gọi phỏng vấn. Nếu em không tìm được thực tập ở Mỹ, hãy về Việt Nam hoặc làm bất kỳ công việc gì có thể.

Chị nghĩ và tin là không ai có thể thành công một mình. Không chỉ mỗi các em sinh viên cần người dẫn dắt mà ngay cả bản thân chị bây giờ cũng cần có mentor (người hướng dẫn). Vậy nên hãy chủ động kết nối với các cộng đồng như Mạng lưới chuyên gia Việt (Vietnamese Professionals Network – VNPN). Chị và một số người bạn đang xây dựng chương trình Career Mentoring (CAME) để kết nối các anh chị đang làm việc trong các công ty bên Mỹ với những em sinh viên đang học tại Mỹ. Chị rất mong nhóm tổ chức này có thể giúp cho nhiều em có thể tìm được việc ưng ý, đúng chuyên môn và phát triển sự nghiệp ở Mỹ nói riêng và trên toàn thế giới nói chung. Có một sự thật như thế này: số lượng sinh viên Việt Nam ở Mỹ đứng thứ 4 trong số các nước có sinh viên tới Mỹ đi học, nhưng số lượng người Việt Nam có việc làm (hay có visa làm việc) chỉ đứng thứ 21. Theo chị, nếu chúng ta kết nối để hỗ trợ nhau thì sẽ tốt hơn rất nhiều. Chị không nói mình không nên tìm đến các cộng đồng khác, nguồn hỗ trợ khác nhưng người Việt ở Mỹ hay ở nước ngoài đều có những khó khăn chung như rào cản ngôn ngữ, văn hóa và đặc biệt là khó khăn về vấn đề nhập cư. Vì vậy, tại sao chúng ta không cùng chung tay để những người đi trước truyền đạt và hướng dẫn cho người đi sau?

Nhóm VNPN Career thực hiện

**** Nhóm VNPN tiếp tục cập nhật chia sẻ từ chị Ngọc Nguyễn về chương trình chương trình Career Mentoring(CAME) tại chuyên mục “Câu chuyện Người thổi lửa (kỳ 3)” với chủ đề “Cơ hội bắt nguồn từ kết nối”